Gieo quẻ Kinh Dịch
Nghĩ về điều bạn băn khoăn, rồi gieo ba đồng xu sáu lần để lập một quẻ. Kết quả gồm quẻ chính, hào động và quẻ biến, kèm ý nghĩa và lời khuyên. Đây là cách xem theo quan niệm dân gian, để chiêm nghiệm chứ không để quyết thay bạn.
Tập trung vào câu hỏi, rồi gieo sáu lần.
Cách gieo quẻ bằng ba đồng xu
Mỗi lần gieo, mặt ngửa tính 3, mặt sấp tính 2. Tổng ba đồng cho một hào: 7 là hào dương (vạch liền), 8 là hào âm (vạch đứt), 9 là dương động, 6 là âm động. Gieo sáu lần, xếp từ dưới lên trên, ta được một quẻ trong 64 quẻ.
Hào động là hào đang chuyển sang mặt đối lập. Đổi các hào động ta có quẻ biến, thường hiểu là chiều hướng tiếp theo. Theo truyền thống, mỗi câu hỏi chỉ gieo một lần với lòng thành.
64 quẻ Kinh Dịch
- 1. CànThuần Càn
- 2. KhônThuần Khôn
- 3. TruânThủy Lôi Truân
- 4. MôngSơn Thủy Mông
- 5. NhuThủy Thiên Nhu
- 6. TụngThiên Thủy Tụng
- 7. SưĐịa Thủy Sư
- 8. TỷThủy Địa Tỷ
- 9. Tiểu SúcPhong Thiên Tiểu Súc
- 10. LýThiên Trạch Lý
- 11. TháiĐịa Thiên Thái
- 12. BĩThiên Địa Bĩ
- 13. Đồng NhânThiên Hỏa Đồng Nhân
- 14. Đại HữuHỏa Thiên Đại Hữu
- 15. KhiêmĐịa Sơn Khiêm
- 16. DựLôi Địa Dự
- 17. TùyTrạch Lôi Tùy
- 18. CổSơn Phong Cổ
- 19. LâmĐịa Trạch Lâm
- 20. QuanPhong Địa Quan
- 21. Phệ HạpHỏa Lôi Phệ Hạp
- 22. BíSơn Hỏa Bí
- 23. BácSơn Địa Bác
- 24. PhụcĐịa Lôi Phục
- 25. Vô VọngThiên Lôi Vô Vọng
- 26. Đại SúcSơn Thiên Đại Súc
- 27. DiSơn Lôi Di
- 28. Đại QuáTrạch Phong Đại Quá
- 29. KhảmThuần Khảm
- 30. LyThuần Ly
- 31. HàmTrạch Sơn Hàm
- 32. HằngLôi Phong Hằng
- 33. ĐộnThiên Sơn Độn
- 34. Đại TrángLôi Thiên Đại Tráng
- 35. TấnHỏa Địa Tấn
- 36. Minh DiĐịa Hỏa Minh Di
- 37. Gia NhânPhong Hỏa Gia Nhân
- 38. KhuêHỏa Trạch Khuê
- 39. KiểnThủy Sơn Kiển
- 40. GiảiLôi Thủy Giải
- 41. TổnSơn Trạch Tổn
- 42. ÍchPhong Lôi Ích
- 43. QuảiTrạch Thiên Quải
- 44. CấuThiên Phong Cấu
- 45. TụyTrạch Địa Tụy
- 46. ThăngĐịa Phong Thăng
- 47. KhốnTrạch Thủy Khốn
- 48. TỉnhThủy Phong Tỉnh
- 49. CáchTrạch Hỏa Cách
- 50. ĐỉnhHỏa Phong Đỉnh
- 51. ChấnThuần Chấn
- 52. CấnThuần Cấn
- 53. TiệmPhong Sơn Tiệm
- 54. Quy MuộiLôi Trạch Quy Muội
- 55. PhongLôi Hỏa Phong
- 56. LữHỏa Sơn Lữ
- 57. TốnThuần Tốn
- 58. ĐoàiThuần Đoài
- 59. HoánPhong Thủy Hoán
- 60. TiếtThủy Trạch Tiết
- 61. Trung PhuPhong Trạch Trung Phu
- 62. Tiểu QuáLôi Sơn Tiểu Quá
- 63. Ký TếThủy Hỏa Ký Tế
- 64. Vị TếHỏa Thủy Vị Tế
Chuẩn bị và đặt câu hỏi trước khi gieo
Một lần gieo có ích khi câu hỏi rõ ràng. Hãy tránh câu chỉ đáp được bằng có hoặc không, như 'tôi có thành công không'. Cách hỏi tốt hơn là mô tả việc đang cân nhắc và điều bạn muốn hiểu thêm, chẳng hạn 'khi chuyển sang công việc mới, tôi nên lưu ý điều gì'. Câu hỏi nên xoay quanh một việc cụ thể, về chính bạn hoặc việc bạn có thể tự quyết định, chứ không phải chuyện của người khác.
Ví dụ đọc một lần gieo
Giả sử sáu lần gieo cho tổng lần lượt là 7, 8, 8, 9, 7, 8, tính từ lần đầu đến lần cuối. Lần đầu là hào dưới cùng. Ta có: hào 1 là 7, dương; hào 2 là 8, âm; hào 3 là 8, âm; hào 4 là 9, dương động; hào 5 là 7, dương; hào 6 là 8, âm.
Ba hào dưới (dương, âm, âm) hợp thành quẻ đơn Chấn, ba hào trên là hào 4 dương, hào 5 dương, hào 6 âm, hợp thành quẻ đơn Đoài. Đoài ở trên Chấn ở dưới cho quẻ chính Trạch Lôi Tùy, quẻ số 17 trong bảng 64 quẻ, được trang xếp ở mức cát. Hào 4 là hào động duy nhất, nên đổi hào này từ dương sang âm: ba hào dưới vẫn là Chấn, ba hào trên thành âm, dương, âm, tức là Khảm. Quẻ biến là Thủy Lôi Truân, quẻ số 3, được trang xếp ở mức hung.
Cách đọc thường gặp: quẻ chính mô tả tình trạng hiện tại, ở đây là sự thuận theo, đi cùng hoàn cảnh; hào động chỉ chỗ đang chuyển; quẻ biến cho thấy xu hướng nếu mọi việc cứ tiếp diễn, ở đây gợi sự khởi đầu còn nhiều gian nan. Có người đọc quẻ ấy như lời nhắc: thuận theo thời thế nhưng chuẩn bị kỹ cho buổi đầu. Cách hiểu cụ thể còn tùy bạn và tùy trường phái, bạn nên xem phần giải thích từng quẻ trong mục Kinh Dịch.
Khi có nhiều hào động
Một lần gieo có thể cho nhiều hào động cùng lúc, và khi đó cách đọc cũng khác nhau giữa các trường phái. Một cách hiểu phổ biến là xem quẻ chính và quẻ biến như hai bức tranh nối nhau, rồi đặt trọng tâm vào các hào động: càng nhiều hào động, tình thế càng nhiều biến chuyển, và quẻ biến càng quan trọng.
Với hai hào động, nhiều người xem hào động phía trên là chính. Với ba hào động, thường lấy cả quẻ chính lẫn quẻ biến làm bối cảnh. Với bốn, năm hay sáu hào động, một số trường phái chuyển sang đọc quẻ biến là chính, vì phần lớn quẻ chính đã đổi. Đây chỉ là một trong các cách hiểu phổ biến, không phải quy tắc duy nhất; bạn có thể gặp sách hướng dẫn đọc khác.
Câu hỏi thường gặp
Gieo quẻ Kinh Dịch bằng 3 đồng xu thế nào?
Cầm ba đồng xu, tập trung vào câu hỏi rồi gieo sáu lần. Mỗi lần, mặt ngửa tính 3, mặt sấp tính 2; tổng 7 là hào dương, 8 là hào âm, 9 là dương động, 6 là âm động. Lần gieo đầu là hào dưới cùng, lần thứ sáu là hào trên cùng.
Hào động và quẻ biến là gì?
Hào động (tổng 6 hoặc 9) là hào đang chuyển hóa sang mặt đối lập. Đổi các hào động ta được quẻ biến, thường được hiểu là xu hướng tiếp theo của sự việc. Không có hào động thì chỉ xem quẻ chính.
Một câu hỏi nên gieo mấy lần?
Theo quan niệm truyền thống, mỗi câu hỏi chỉ gieo một lần với lòng thành. Gieo đi gieo lại để tìm quẻ ưng ý thì quẻ không còn ý nghĩa.
Có nên dựa vào quẻ để quyết định việc lớn?
Không nên. Kinh Dịch là một hệ tư tưởng cổ về sự biến đổi; việc gieo quẻ là tín ngưỡng dân gian, hợp để soi lại suy nghĩ của mình. Việc quan trọng như sức khỏe, tài chính, pháp lý cần dựa trên thông tin thực tế và ý kiến chuyên môn. Quẻ cũng không phải con số để chọn số cá cược.
Trang tính tổng 6, 7, 8, 9 từ ba đồng xu thế nào?
Mỗi đồng xu ngửa tính 3, sấp tính 2. Ba đồng cho tổng thấp nhất là 6 (cả ba sấp) và cao nhất là 9 (cả ba ngửa). Tổng 7 và 8 xuất hiện thường hơn, nên hào động ít gặp hơn hào thường.
Làm sao biết quẻ trên và quẻ dưới khi đã có sáu hào?
Ba hào đầu tiên (gieo ba lần đầu) hợp thành quẻ hạ, ba hào sau là quẻ thượng. Chồng quẻ thượng lên quẻ hạ để ra một trong 64 quẻ.
Không có đồng xu thì gieo bằng cách nào?
Bạn có thể dùng ba vật nhỏ có hai mặt khác nhau. Điều cần giữ là ba vật rơi tự nhiên và ghi đủ sáu lần theo thứ tự từ dưới lên.
Quẻ đã gieo có lưu lại để xem sau không?
Kết quả hiện cùng mã sáu chữ số trên đường dẫn, nên bạn có thể lưu hoặc chia sẻ đường dẫn đó để xem lại đúng quẻ. Nếu muốn so với tình huống sau này, hãy tự ghi lại câu hỏi bạn đã đặt.