Tiết Thu phân
Thu phân là "giữa mùa thu": ngày và đêm dài gần bằng nhau, sau đó đêm dài hơn ngày.
Tên gọi Thu phân
Chữ Hán Việt "thu" là mùa thu, "phân" là chia đều. Thu phân nghĩa là điểm chia đôi mùa thu, lúc Mặt Trời ở đúng xích đạo nên ngày và đêm dài xấp xỉ nhau trên khắp Trái Đất. Người xưa chia mùa thu thành ba tiết: Lập thu mở đầu, Xử thử và Bạch lộ ở quãng đầu, còn Thu phân nằm đúng giữa mùa. Năm 2026 bắt đầu ngày 23/9. Từ đây trở đi, ban đêm dài ra từng ngày cho đến tận Đông chí, và cảm giác chuyển mùa trở nên rõ rệt.
Thời tiết
Miền Bắc mát mẻ, ít mưa; miền Trung vào cao điểm mưa lũ.
- Miền Bắc Đây là quãng thu đẹp nhất năm. Nắng đã dịu, buổi sáng có hơi mát, buổi chiều trời cao và trong. Mưa rào thưa dần nhưng thỉnh thoảng vẫn còn những cơn mưa cuối mùa kéo đến bất chợt.
- Miền Trung Khoảng ngày này mùa mưa bão bước vào giai đoạn cao điểm. Áp thấp và bão từ biển Đông dễ gây mưa lớn kéo dài, nước các sông dâng nhanh, vùng trũng thấp có nguy cơ ngập. Người dân thường theo dõi bản tin dự báo mỗi ngày.
- Miền Nam và Tây Nguyên Vẫn là giữa mùa mưa. Mưa thường đổ vào chiều tối, sáng sớm khá dịu, độ ẩm cao. Tây Nguyên se mát hơn, mưa kèm sương mù ở các vùng cao, còn Nam Bộ có những đợt triều cường vào đầu và giữa tháng.
Phong tục, nông lịch
Gần Tết Trung thu (rằm tháng Tám âm lịch), mùa trăng đẹp.
Giữ sức khỏe
Đổi mùa dễ viêm họng, dị ứng; giữ ấm, ăn nhiều rau quả.
Ăn gì cho hợp mùa
Thu phân là lúc bưởi, hồng, na, nhãn muộn và cốm làng vào độ ngon. Bưởi mọng nước, vị thanh, hợp với tiết trời hanh nhẹ vì giúp dịu cổ họng. Hồng giòn và cốm mới đem lại vị ngọt mát, thơm hương lúa non. Gần Trung thu, các nhà làm bánh nướng, bánh dẻo, mứt hạt sen. Bữa cơm nên có canh rau ngọt, bí đỏ, củ sen, hạt sen hầm để cơ thể làm quen với tiết trời mát dần, không quá nhiều đồ cay nóng.
Việc nên làm trong tiết Thu phân
- Dọn dẹp, phơi chăn màn và quần áo thu đông ngoài nắng nhẹ để khử ẩm trước khi cất vào tủ.
- Kiểm tra mái nhà, ống thoát nước, gầm giường ở nhà vùng trũng để sẵn sàng cho mưa lớn kéo dài.
- Cho trẻ ra ngoài chơi vào buổi sáng, bổ sung rau quả, và giữ ấm vùng cổ khi trời trở gió.
- Ở vườn, gieo hạt rau cải, xà lách, cải xoong; cắt tỉa cành cây ăn quả sau mùa mưa dày.
- Lên kế hoạch cho dịp trăng rằm: mua bánh, đèn lồng, chuẩn bị mâm quả để cả nhà quây quần.
Tiết Thu phân các năm
- 2025khoảng 01:22, Thứ ba 23/9/20252/8 âm lịch
- 2026khoảng 07:09, Thứ tư 23/9/202613/8 âm lịch
- 2027khoảng 12:55, Thứ năm 23/9/202723/8 âm lịch
- 2028khoảng 18:43, Thứ sáu 22/9/20284/8 âm lịch
- 2029khoảng 00:31, Chủ nhật 23/9/202916/8 âm lịch
- 2030khoảng 06:20, Thứ hai 23/9/203026/8 âm lịch
Giờ giao tiết tính theo giờ Việt Nam (UTC+7) từ vị trí Mặt Trời, sai số khoảng 10 phút; ngày giao tiết là chính xác.
Hỏi đáp
Thu phân năm 2026 là ngày nào?
Theo bảng tính của trang này, năm 2026 Thu phân bắt đầu ngày 23/9. Tiết kéo dài khoảng nửa tháng cho đến khi Hàn lộ tới.
Thu phân khác Xuân phân ở điểm nào?
Cả hai đều có ngày và đêm dài xấp xỉ nhau. Khác ở chỗ sau Xuân phân ngày dài hơn đêm, còn sau Thu phân đêm dài hơn ngày.
Thu phân nên ăn gì cho hợp tiết?
Nên ưu tiên trái cây mùa như bưởi, hồng, na, cùng rau củ vị ngọt mát như bí đỏ, củ sen. Hạn chế đồ cay nóng và rượu bia quá nhiều.
Thu phân có kiêng kỵ gì không?
Dân gian không có điều cấm đặc biệt. Điều đáng lưu ý hơn là sức khỏe: đổi mùa dễ viêm họng, dị ứng nên cần giữ ấm và uống đủ nước.